22/05/2017

Chwila prawdy dla systemu antymobbingowego i antydyskryminacyjnego

W pewnej organizacji do działu HR wpłynęła anonimowa skarga dotycząca molestowania seksualnego, którego sprawcą miał być dyrektor finansowy. Jeśli pracujesz w HR, wiesz, jak wiele wątpliwości, pytań i obaw pojawia się w takiej chwili.

Załóżmy, że ta organizacja ma mocne zabezpieczenie w postaci dokumentów: kodeks etyczny, procedurę antymobbingową i antydyskryminacyjną a także regularnie szkoli z tego obszaru swoich pracowników. Ale jak mawia znane porzekadło: "Papier przyjmie wszystko". Dopiero sytuacja, w której zasady zostają złamane pokazuje, czy faktycznie obowiązują. Sprawdźmy zatem, na ile kodeksy i procedury w naszej firmie są skuteczne i "kompletne".

Skuteczne przeciwdziałanie mobbingowi i dyskryminacji to wyzwanie nawet dla świadomych działów personalnych. Dobrze, jeżeli system antydyskryminacyjny i antymobbingowy w najefektywniejszej formule oparty jest na trzech filarach1: przeciwdziałaniu, reagowaniu i monitorowaniu, a w ramach każdego z nich funkcjonują działania dostosowane przede wszystkim do charakteru i rozmiaru organizacji oraz jej kultury i branży w jakiej działa. Mówimy tu w szczególności o:

  • przeciwdziałaniu, w ramach którego projektujemy metody diagnozowania zachowań niepożądanych, obniżania prawdopodobieństwa wystąpienia i eskalacji konfliktów oraz szkolenia, w tym obejmujące również kwestie etyczne i komunikację wewnętrzną,
  • reagowaniu, w ramach którego podnosimy kompetencje pracowników w zakresie radzenia sobie z konfliktami oraz wdrażamy procedurę zgłaszania i rozstrzygania skarg dotyczących zachowań niepożądanych, dyskryminacji oraz mobbingu a także działania po ich stwierdzeniu,
  • monitorowaniu, w ramach którego pomocne są dedykowane programy pomocy medycznej, psychologicznej i prawnej dla osób doświadczających dyskryminacji lub mobbingu.

Poniżej omawiamy zagadnienia dotyczące przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji. W innym artykule opowiadamy o reagowaniu i monitorowaniu.

1. Od czego zacząć...

Podstawą skutecznego systemu jest założenie, że organizacja zmierza do redukowania prawdopodobieństwa pojawienia się jakichkolwiek zachowań niepożądanych. W przeciwdziałaniu centralnym punktem jest to, co organizacja może zrobić, aby skutecznie wspierać nieformalny proces właściwego reagowania na zachowania niepożądane i rozwiązywania konfliktów w zespole.

Świadomy pracownik będzie potrafił postawić granicę lub przynajmniej zaprotestować w momencie, gdy zetknie się z zachowaniem niepożądanym. Z kolei świadomy przełożony rozwiąże konflikt w swoim zespole i sam nie stanie się jego źródłem. Myśląc o wdrożeniu systemu, warto ustalić:

  • jakie zachowania kwalifikujemy jako niepożądane w naszej organizacji, a jakie chcemy nagradzać,
  • co będzie się działo w organizacji ze zgłoszeniami dotyczącymi zachowań niepożądanych lub konfliktów, które nie przełożą się na formalne zgłoszenia,
  • jakie obowiązki w zakresie przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji będą mieć pracownicy, a jakie przełożeni.

2. Komu pracownik może przekazać zgłoszenie?

Zgłoszenie najczęściej trafia do działu HR. Bywa jednak, że jego adresatem są przełożeni różnych szczebli oraz instytucje działające w ramach systemu, takie jak np. komisja wyjaśniająca (antymobbingowa/antydyskryminacyjna) czy rzecznicy zaufania. A jak jest efektywnie? Wybór osoby, do której zwróci się pracownik jest sprawą indywidualną, głównie ze względu na różnice w poziomie zaufania do poszczególnych osób lub instytucji oraz możliwości lub umiejętności nawiązania kontaktu z każdą z nich. Dla przykładu w organizacjach z zaburzeniami w komunikacji lub zarządzaniu pracownicy będą woleli kontaktować się z osobami z zewnątrz, np. prawnikami lub psychologami prowadzącymi poufne konsultacje. W małych oddziałach, z dobrze funkcjonującymi zespołami, problemy rozwiązywane są raczej z udziałem przełożonych lub działów personalnych. Z powyższych względów warto zostawić pracownikom swobodę w wyborze osoby wspierającej, co dla organizacji przełoży się na wzrost rzetelności diagnozy zagrożeń oraz szans na reagowanie na nie w odpowiednim czasie.

3. Czy komunikację systemu kierujemy do wszystkich pracowników?

Działania komunikacyjne adresuje się do wszystkich bez względu na zajmowane stanowisko oraz formę zatrudnienia, bo tylko w taki sposób można wpłynąć na pojawienie się założonych zmian w kulturze organizacyjnej. Odbiorcami komunikacji uczyńmy wszystkich pracowników, ale również pracodawcę, rozumianego jako osobę fizyczną lub organ kolegialny zarządzający organizacją. Wracając do naszego przykładu: komu dedykowaliśmy szkolenia antymobbingowe? Czy najwyższa kadra menadżerska była nimi objęta, czy też niejako z automatu uznaliśmy, że ich nie potrzebuje?

I wreszcie, co może być hamulcem wdrożenia systemu? Z naszego doświadczenia wynika, że wykluczenie jakiejkolwiek grup z komunikacji wywoła bojkotowanie systemu.

4. Czy wystarczy jednorazowe szkolenie dotyczące mobbingu i dyskryminacji, aby spełnić warunki ustawowe w zakresie zapobiegania tym zjawiskom?

Skuteczne działania edukacyjne są powtarzalne, systematyczne i dedykowane pracownikom wszystkich szczebli w wymiarze odpowiednim do zakresu obowiązków. Choć szkolenie z przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji włącza się często do katalogu obowiązkowych szkoleń, w których uczestniczy każdy pracownik, podobnie jak szkolenie BHP, to samo w sobie nie jest wystarczające, o czym powiemy w kolejnym artykule.

Wracając do naszego przykładu - "sprawdzian" dla systemu antymobbingowego i antydyskryminacyjnego zweryfikuje czy:

1. o wdrożonej procedurze i ścieżkach zgłaszania skarg poinformowaliśmy wcześniej wszystkich pracowników,
2. zgłoszenie trafiło do właściwej osoby, bez naruszenia prywatności osoby zgłaszającej,
3. pracodawca zapewnił dostęp do wiedzy na temat ram społecznych oraz prawnych dyskryminacji i mobbingu.

O narzędziach wspierających efektywne reagowanie i monitorowanie opowiadamy w artykule "O systemie antymobbingowym i antydyskryminacyjnym w działaniu - reagowanie i monitorowanie".

 

 

1Zarządzanie ryzykiem psychospołecznym - ramowe podejście europejskie: wskazania dla pracodawców i reprezentantów pracowników, Światowa Organizacja Zdrowia; tł. Centralny Instytut Ochrony Pracy - Państwowy Instytut Badawczy, Warszawa 2009.

Autor artykułu
22/04/2024

Kompetencje przyszłości i power skills – czyli jak rozwijać prawdziwych ludzi w świecie sztucznej inteligencji

Na zmianę potrzebnych nam umiejętności/kompetencji wpływa świat, w którym żyjemy. Na jakie future...

15/03/2024

Dobrostan pracowników – jak go wzmacniać?

W dzisiejszym dynamicznym środowisku biznesowym sukces organizacji nie zależy tylko od efektywności...

12/02/2024

Sztuczna inteligencja w produkcji – czego się spodziewać? Co już się dzieje?

Jestem wielkim entuzjastą sztucznej inteligencji (AI). Ogromne wrażenie robi na mnie szybki rozwój...

24/10/2023

Cisza – negocjacyjne złoto

Ostatni kwartał roku to czas wzmożonych negocjacji. Wydajemy budżety, walczymy o budżety, umowy,...

25/09/2023

Przepis na wypalenie zawodowe

Karolina, menadżerka dużego zespołu, jadąc jak co dzień do pracy, tym razem płakała. Zawsze...

30/08/2023

Have fun! – jak czerpać radość z codziennej pracy

Czy wiesz, jak czerpać radość z codziennych czynności i jak zarażać nią nawet największych...

31/07/2023

Poczucie szczęścia u pracowników – droga do budowania odpowiedzialności w zespole

Powiem to wprost – jeżeli chcesz mieć odpowiedzialnych ludzi, musisz zadbać o ich poczucie...

3/07/2023

Data storytelling – jak opowiadać o danych?

Współcześni inżynierowie i menadżerowie to nie tylko osoby zarządzające procesami, projektami czy...

12/06/2023

Talenty i mocne strony - podejście na nowe czasy

W 2018 roku Instytut Gallupa przeprowadził badania, z których wynika, że ludzie mający okazję...

22/05/2023

Jak znaleźć gen innowacji u inżyniera?

Jak odróżnić inżyniera, który będzie żyłą złota dla firmy ze względu na swoje pomysły, od innego,...

5/04/2023

Czy szukanie sensu w pracy ma sens? I co z tym wspólnego ma retencja Talentów.

Pozyskiwanie Talentów z rynku pracy jest nie lada wyzwaniem, ale ich retencja w organizacji jest...

21/03/2023

Menadżer Coachem – czyli jak prowadzić pracownika w świecie BANI

Coaching menadżerski, temat znany od dawna, dziś przeżywa swój renesans. Dlaczego? Bo żyjemy w...

14/02/2023

Nie jestem szefem - po co mi marka osobista w Internecie?

Z marką osobistą jest jak z pogodą - zawsze jakaś jest. Nie każdemu będzie to odpowiadać! Nawet...

31/01/2023

TRIZ w rozwiązywaniu problemów na produkcji – „butelkowe” case study

Prowadząc szkolenia i praktyczne warsztaty z technik rozwiązywania problemów narzędziami TRIZ,...

7/12/2022

Dlaczego nie chcemy mówić o mobbingu?

Eskalujący konflikt, mobbing, dyskryminacja i molestowanie są ukrytą zmorą niejednej organizacji....

21/11/2022

Relaunch zespołu – nowe otwarcie dla efektywności

Choć wiele firm w ostatnich miesiącach podjęło decyzję o częściowym lub pełnym powrocie do biur,...

8/11/2022

Gry, które rozwijają ludzi i integrują zespół!

Wyobraź sobie stację badawczą zlokalizowaną na dnie oceanu. To podwodne laboratorium jest też domem...

17/10/2022

Quiet quitting – wyzwanie dla menedżera

Praca na „pół gwizdka”, „mi to lotto”, „co ubijesz, to ujedziesz”, „jak zarobić, żeby się nie...

19/09/2022

Mądre usprawnienia, które dostarczają wartość biznesową

Przypomnij sobie sytuację, kiedy musiałeś rozwiązać jakiś problem, np. naprawić coś, co się zepsuło.

10/08/2022

Czy wiesz, jak naładować swój osobisty powerbank?

Czy znasz to uczucie, gdy w zasadzie dbasz o siebie, jednak coraz częściej boli Cię głowa,...

4/07/2022

Rozwój menedżerów - trendy vs potrzeby

Jakie działania rozwojowe otrzymali menedżerowie w Twojej organizacji w 2022 roku? Jaki rozwój im...

20/06/2022

Rodzic ze spokojem w pracy – Pozytywna Dyscyplina w praktyce

Głośne dyskusje i słynne słowo „ZARAZ”. Foch i trzaskanie drzwiami. Posiłek, który ciągnie się...

23/05/2022

Jeśli pracownik umie, ale nie chce – jak wzmacniać motywację i zaangażowanie?

Poznaj Roberta. Pracuje w firmie od dłuższego czasu. Świetnie radzi sobie ze wszystkimi, nawet...

17/05/2022

Kiedy pracownik nie umie, ale chce – przywództwo sytuacyjne w świeżej odsłonie

Ewa rozpoczyna pracę na produkcji. Porusza się po firmie i przydzielonych zadaniach jak we mgle....

11/04/2022

Gorące, klimatyczne okazje biznesowe

W biznesie rzadko jakiś trend jest tak jednoznaczny i długoterminowy jak aktualna fala zmian...

14/03/2022

Od inżynierii produktu do inżynierii wartości – Value Engineering

Projektowanie produktów i usług powinno być wyraźnie połączone z potrzebami ich odbiorców. Czy tak...

14/02/2022

Trendy w rozwoju menadżerów

Ostatnie dwa lata zmieniły krajobraz naszych biur i sposób pracy. Model pracy hybrydowej zostanie z...

17/01/2022

Społeczności – organizacyjny potencjał synergii i transferu wiedzy

W nowej rzeczywistości każda organizacja potrzebuje nie tylko przetrwać kryzysowy czas, ale...

13/12/2021

Nie ma dymu bez ognia i zespołu bez zaufania - jak budować bezpieczeństwo psychiczne

„Nie ma zespołu bez zaufania” jak twierdzi Paul Santagata (Head of Industry w Google). Twierdzenie...

22/11/2021

Innowacje w czasie katastrofy klimatycznej

Potrzeba nam dziś rewolucyjnych, dysruptywnych innowacji - tysięcy nakładających się większych i...

4/10/2021

Docenianie - bo żeby docenić…. trzeba cenić

Jak to jest, że 80% badanych Polaków uważa, że warto doceniać, chciałoby być docenianym częściej i...

20/09/2021

Jaką wartość mają wartości w Twojej organizacji?

Jeśli przed pandemią - choć z trzaskiem - dźwigaliśmy braki w kulturze komunikacji czy współpracy w...

7/09/2021

CONTROLLER 5.0 - Controlling Leaders of To(morrow)Day

VUCA Times, globalizacja, Big Data, automatyzacja, robotyzacja, zamiana towarów w usługi, zwinne i...

30/08/2021

Na szerokie wody mnie weź – onboarding w zdalnym wydaniu

Nie zawsze łatwa decyzja o odejściu z poprzedniej firmy, nowe środowisko i zadania, a to wszystko w...

30/07/2021

Klimatyczny wstrząs dla biznesu - „Fit for 55”

Trudno nie dostrzegać symptomów zmian klimatu. Nie tylko zarządzający, ale też pracownicy firm na...

9/07/2021

Trening silnej woli latem (i nie tylko) – to możliwe!

Siła woli to pojęcie, o którym słyszy się stosunkowo często. Zazdrościmy jej tym, którzy ją mają....

21/06/2021

Inspiracja i pragmatyzm – program rozwojowy dla menadżerów w modelu 70:20:10 (case study)

Najbardziej lubię się uczyć na przykładach. Jest w nich dużo inspiracji, ale i lekcji o tym, co...

7/06/2021

Eksperymentowanie - Agile Mindset od kuchni

Zarządzanie w środowisku, w którym nie zachodziły częste zmiany, było relatywnie łatwe. Gdy jest...

24/05/2021

Jaka piękna katastrofa – lekcje płynące z Misji Apollo 13

Wszyscy wiemy, że warto uczyć się na sukcesach. A ja, tak jak bohater filmu Ridleya Scotta „Dobry...