7/06/2021

Eksperymentowanie - Agile Mindset od kuchni

Zarządzanie w środowisku, w którym nie zachodziły częste zmiany, było relatywnie łatwe. Gdy jest przewidywalnie, łatwo jest ustawić najróżniejsze wskaźniki i parametry (pokazujące stan procesów i ich efektywność), a potem je kontrolować. Tyle że to już przeszłość.

W czasach VUCA mamy zawrotną zmienność otoczenia, a towarzyszy jej nieprzewidywalność, która rodzi frustrację przyzwyczajonych do komfortu kontroli menadżerów.

Obserwuję, że menadżerowie często nadal działają według starego schematu - idą w kierunku ograniczania zmian w obszarach, na które mają wpływ, by choć część otaczającej ich rzeczywistości była stała. I gdy już pojawi się konieczność zmiany, oczekują, że zespół tak jak kiedyś szybko się do niej dostosuje. Tyle że przy obecnej skali zmian, ten sposób nie działa. To tak jakby chcieli "zjeść ciastko i mieć ciastko", czyli zmieniać, ale żeby nic się nie zmieniło.

W kuchni sposobem na to, by "mieć i zjeść ciastko", jest próbowanie. Podobnie jest w zarządzaniu i biznesie - tu eksperymentowanie otwiera zupełnie nowe perspektywy. Pozwala okiełznać zmiany i nieprzewidywalność. Bywa jednak problematyczne. Dlatego w tym artykule dzielę się swoim doświadczeniem, jak eksperymentować skutecznie.

Eksperymentowanie - co za dużo, to niezdrowo

Eksperymentowanie - tak w kuchni jak biznesie - to sposób działania, ale też sposób myślenia. Bo gdzie są eksperymenty, tam mamy sukcesy lub porażki, a pewność i kontrola znikają. Skuteczne eksperymentowanie jest powiązane z Mindsetem Agile, o którym sporo ostatnio piszemy. Przypomnijmy tu tylko, że Agile Mindset to zwinny, elastyczny sposób myślenia i działania, który pozwala ci pracować prościej i dostarczać wartość odbiorcy twojej pracy.

Kiedyś, podczas przygotowania obiadu, mojego syna odwiedził kolega, wtedy 10-latek: "Ooo, czuję, że dodała Pani do zupy liście laurowe" - powiedział do mnie. "U nas też ich używamy, ale nigdy do ogórkowej". Zdziwiłam się, że tak dobrze rozpoznaje przyprawy. Okazało się, że często asystuje mamie przy robieniu obiadu, a nawet sam eksperymentuje w kuchni.

Innym razem córka opowiadała o wizycie u kolegi z klasy, którego mama pochodzi z Ukrainy: "Ich pomidorowa była całkiem inna niż nasza, taka pełna przypraw". "Jakich?" - zapytałam. "Nie wiem, była bardzo inna od naszej, miała wiele nowych przypraw, których nie znam", odpowiedziała córka.

Te kuchenne przykłady pokazują, że gdy wprowadzamy zmiany stopniowo, pojedynczo, jesteśmy w stanie zauważyć powiązanie między przyczyną i skutkiem. Tak samo jest z eksperymentowaniem w pracy i biznesie.

W kuchni z czasem zauważamy, jak niektóre czynniki wpływają na inne, np. że dodanie soli powoduje wyostrzenie niektórych smaków, a cukru łagodzenie. Gdy zmieniamy wiele czynników naraz, nie jest to już tak łatwe, a czasem nawet niemożliwe. Kiedy odniesiemy sukces, trudno go potem odtworzyć, bo nie wiemy, który czynnik jak bardzo na ten sukces wpłynął.

Odnosząc to do zarządzania, spójrzmy na taką sytuację: w zespole zmienił się skład i nastąpiła wymiana kilku osób na raz, a w tym czasie wzrosła efektywność. Nie wiemy, który z nowych członków zespołu lub jaki inny czynnik wpłynął na poprawę. Chcąc potem powtórzyć efekt zmiany w innym zespole, skąd mamy wiedzieć, co robić albo które osoby przenieść między zespołami?

Pierwsza zasada eksperymentowania mówi: Wprowadzaj zmiany pojedynczo bądź stopniowo, by widzieć powiązania między przyczyną a skutkiem.

Kto gotuje, ten smakuje - pamiętaj o feedbacku

Gotując możemy co rusz dorzucać kolejną porcję przyprawy i sprawdzać, czy smak się poprawia czy pogarsza. Gdy czegoś wrzucimy za dużo, często można złagodzić negatywny wpływ inną przyprawą.

Podobnie jest z eksperymentowaniem w pracy. Warto często sprawdzać, jaki efekt przynosi zmiana. Jak to robić? Poprzez branie feedbacku. Częsty feedback pozwala szybko zauważyć, czy powinniśmy wprowadzić dodatkową korektę albo nawet zmienić kierunek. Wtedy np. po wprowadzeniu nowej osoby do zespołu, szybko zauważymy zmianę i ustalimy, co na nią wpływa. Czy czas, jaki upłynął, nie jest zbyt krótki, by zdążyła ona wejść we wszystkie zagadnienia pracy zespołu. Co może być przyczyną pozytywnej zmiany? Szybki feedback pozwoli zwrócić uwagę, że pojawienie się nowej osoby spowodowało zmniejszenie konfliktu wśród dotychczasowych członków, a to pozytywnie wpłynęło na dotychczasowe wyniki.

Przenosząc zasadę "kto gotuje, ten smakuje" w eksperymentowaniu na grunt zawodowy, potrzebujemy brać i dawać feedback o uzyskiwanych rezultatach możliwie często. To druga zasada skutecznego eksperymentowania, która pozwala w razie potrzeby bezpiecznie zmienić kurs.

"Gdzie kucharek sześć, tam nie ma co jeść"

To znane powiedzenie przypomina, że każdemu z nas smakuje co innego. W związku z tym, by potrawa była zjadliwa, tylko jedna osoba powinna oceniać czy potrawa jest gotowa, czy nie.

A w biznesie? Ta sama zmiana może być różnie oceniana przez różne osoby. Byśmy mogli powiedzieć czy eksperyment się udał czy nie, powinniśmy najpierw ustalić jego cel oraz miary sukcesu, określić po czym poznamy, że idziemy w dobrą stronę i odnieśliśmy sukces. Bez tego możemy co najwyżej "czuć", że coś się zmienia. I nawet, gdy zmienia się na lepsze, to raczej będzie trudno ocenić, o ile i czy tempo zmian jest wystarczająco dobre.

We wspominanej zmianie składu zespołu możemy poprosić o feedback i dowiedzieć się, że według większości członków atmosfera w zespole jest lepsza, ale według niektórych jest gorzej. Jak w takiej sytuacji ocenić wyniki? Czy możemy wtedy mówić o sukcesie zmiany? Jeżeli zdefiniujemy sukces eksperymentu jako "atmosfera przez większość członków jest oceniana pozytywnie" to mamy sukces, ale jeżeli celem jest "poprawa atmosfery w całym zespole", to wtedy mamy porażkę.

Na starcie potrzebujemy ustalić kryteria oceny, a także to, kto i kiedy je oceni. Ta trzecia zasada skutecznego eksperymentowania pozwala mierzyć i świętować sukcesy.

Wszystkie eksperymenty mają jedną wspólną cechę: mogą zakończyć się sukcesem lub porażką. Jeżeli mamy pewność tylko sukcesu lub tylko porażki, to nie możemy mówić o eksperymentowaniu.

Eksperyment zawiera w sobie niepewność, ale jego realizacja zawsze daje możliwość zdobycia nowej wiedzy, nawet jeśli poniesiemy porażkę. Można dowiedzieć się, co na co wpływa, co nam pasuje, co nam wychodzi, a co nie, kiedy potrafimy grać drużynowo, a kiedy wolimy grać solo itd.

Eksperymentowanie rozwija nas jako osoby i jako zespół. Jest sposobem działania w czasach VUCA i częścią Mindsetu Agile. Zadbaj o to, by było skuteczne.

Jako scrum master widzę, że głęboka samowiedza płynąca z eksperymentowania pozwala znajdować najlepsze rozwiązania w każdej sytuacji. Bo w życiu tak jak w kuchni: "Kto latem pracuje, zimą głodu nie czuje."

Edyta Drojecka, Trener i Konsultant GRUPY ODITK

 

 

 

Autor artykułu
20/09/2021

Jaką wartość mają wartości w Twojej organizacji?

Jeśli przed pandemią - choć z trzaskiem - dźwigaliśmy braki w kulturze komunikacji czy współpracy w...

7/09/2021

CONTROLLER 5.0 - Controlling Leaders of To(morrow)Day

VUCA Times, globalizacja, Big Data, automatyzacja, robotyzacja, zamiana towarów w usługi, zwinne i...

30/08/2021

Na szerokie wody mnie weź – onboarding w zdalnym wydaniu

Nie zawsze łatwa decyzja o odejściu z poprzedniej firmy, nowe środowisko i zadania, a to wszystko w...

30/07/2021

Klimatyczny wstrząs dla biznesu - „Fit for 55”

Trudno nie dostrzegać symptomów zmian klimatu. Nie tylko zarządzający, ale też pracownicy firm na...

9/07/2021

Trening silnej woli latem (i nie tylko) – to możliwe!

Siła woli to pojęcie, o którym słyszy się stosunkowo często. Zazdrościmy jej tym, którzy ją mają....

21/06/2021

Inspiracja i pragmatyzm – program rozwojowy dla menadżerów w modelu 70:20:10 (case study)

Najbardziej lubię się uczyć na przykładach. Jest w nich dużo inspiracji, ale i lekcji o tym, co...

24/05/2021

Jaka piękna katastrofa – lekcje płynące z Misji Apollo 13

Wszyscy wiemy, że warto uczyć się na sukcesach. A ja, tak jak bohater filmu Ridleya Scotta „Dobry...

10/05/2021

Nowe potrzeby to nowe benefity – jak zapewnić pracownikom wsparcie psychologiczne

Nowe potrzeby pracowników wymagają świeżego spojrzenia na benefity.

27/04/2021

Agile Mindset – hit czy kit?

Agile, agility, agile mindset, zwinność, agile leadership - to hasła, które od miesięcy są na...

19/04/2021

Na „covidową rzeczywistość” odpowiedz realizmem

Czy wiesz, że większość ludzi poświęca ponad 80% swojego życia na rozpamiętywanie tego, co było lub...

15/03/2021

Leadership w nowej normalności

O transformacji przywództwa mówiono od przynajmniej 10 lat. Jednak to ostatni rok pokazał prawdziwe...

18/01/2021

Zarządzanie konfliktem – ważny element dobrego przywództwa

Burza i pioruny, a potem ciche dni – znasz to? A może jednak od początku cisza, ale atmosfera w...

10/12/2020

Od czego zacząć, gdy spada sprzedaż?

Spadek sprzedaży stawia zarządzających firmą przed dylematem, jak najlepiej na zmiennym rynku...

27/11/2020

Czy sprzedawać wszystkim klientom?

Kiedy spadają przychody, rodzi się pokusa, by sprzedawać wszystkim klientom, którzy się pojawią....

18/11/2020

Zwinność jest wtedy, gdy piłka jest w grze – krótki przewodnik po AGILITY

W sporcie zwinność jest bezcenna. Szybkie podania, przejęcia, zmiany, przepływ energii między...

22/10/2020

Kogo zatrudnić na Dyrektora Sprzedaży? To zależy, co i jak ma sprzedawać

Firma chce się rozwijać, walczyć o rynek, w „covidowych” warunkach dodatkowo poszerzyła lub...

30/09/2020

Oczywiste problemy biznesowe i nieoczywiste odpowiedzi w czasach Covid-19

Wiele firm staje przed wyzwaniem dalszego projektowania swojego wzrostu w wyjątkowo zmiennym...

29/09/2020

Wirtualne przywództwo, czyli lider w digitalnym świecie

Przywództwo to świadomy wybór, sama charyzma nie wystarczy, by być dobrym liderem.

28/09/2020

Strategia w czasach pandemii

Często kryzys, obok zagrożenia, stwarza nowe okazje. Aby je dostrzec, trzeba być elastycznym....

4/09/2020

Tarcza 4.0. i kolejne zmiany w prawie pracy

Kolejna tarcza antykryzysowa wprowadziła sporo ważnych zmian w prawie pracy.

22/08/2020

Kontrolujesz własne decyzje? O pułapkach, które funduje nam mózg

Mózg wpada w wiele różnych pułapek, z których nie zdajemy sobie sprawy. A one mają wpływ na...

4/08/2020

BIM Koordynator – pierwsza linia obrony

Ostatni rok będziemy pamiętać nie tylko jako rok Covid-19, ale też rok gwałtownej rewolucji...

30/07/2020

Inne podejście do sukcesji

Wiadomo, że słowo 'sukces' kojarzy się pozytywnie. A co się stanie, kiedy dodamy do niego dwie...

29/06/2020

Are you ready to go online? Jak przygotować handlowców do transformacji sprzedaży

O transformacji sprzedaży do online mówiono od kilku dobrych lat, ale była to raczej aspiracja,...

15/06/2020

Projekt ekstremalny od środka – the good, the bad and the ugly

Niezwykłe czasy rodzą niezwykłe historie. Przedstawiam anatomię z projektu, który okazał się być...

1/06/2020

Jak motywować w nieprzewidywalnych czasach

Menadżerowie wciąż poszukują skutecznych sposobów motywowania swoich pracowników. A jeśli w tzw....

27/04/2020

O co tyle krzyku z odpornością psychiczną?

Wyobraź sobie, że jesteś wysoko w górach. Pogoda może zmienić się w każdej chwili. Czasem świeci...

6/04/2020

Ty kontra stres – o mądrej rozgrywce i przygotowaniu na nowe

Pamiętam, jak w 2008 roku pisałem artykuły o zarządzaniu stresem w obliczu kryzysu ekonomicznego,...

30/03/2020

Rozwój w czasach zarazy

Rozwój znajduje się w ćwiartce matrycy Eisenhowera: WAŻNE/NIEPILNE – tak pokazują moje...

23/03/2020

Liderze - doładuj pozytywne emocje

O różnicach pomiędzy byciem menadżerem a liderem powiedziano już bardzo dużo. Aktualna sytuacja to...

13/03/2020

Jak oswoić niepewność – redukuj swój lęk

Kto z nas lubi się bać? Nie chcemy lęku. Unikamy go na różne sposoby (mniej i bardziej zdrowe)....

13/03/2020

Praca zdalna – kluczowe kwestie prawne

W związku z przyspieszonym transferem do pracy zdalnej, stykamy się z pytaniami ze strony działów...

3/03/2020

Jak cię widzą, tak ci płacą – o znaczeniu ubioru w biznesie

Mówi się, że nie powinniśmy oceniać książki po okładce. A i tak często to robimy - wydajemy opinię...

24/02/2020

Zwinność wodospadu, czyli agile mindset

Turkusowe zarządzanie, samoorganizujące się zespoły, zwinność organizacji. Znamy to, prawda? Te i...

29/01/2020

Project management z perspektywy czasu – jak było i jak będzie

Kiedy poprosiliśmy ministra gospodarki o honorowy patronat nad konferencją Project Management,...

16/12/2019

Samoorganizujący się zespół? Tak, ale po sFRISowaniu

Typowa sytuacja: dołączyłeś do projektu Agile i wiesz, że macie stać się zespołem...

4/12/2019

Goodness is good for business – kilka słów o programach wellbeing

Weekend trwa jeszcze w najlepsze, a Ty myślisz tylko o tym, że następnego dnia musisz iść do pracy....

15/11/2019

Rozwój po nowemu – WOW w procesach rozwojowych

Zmiana pokoleniowa w firmach, wszechobecna technologia i rzeczywistość VUCA kształtują nowe...

28/10/2019

Taki mamy klimat – globalne ocieplenie a przyszłość zarządzania projektami

Nie lubimy zmian. Byłoby świetnie, gdyby sprawy mogły podążać ustalonymi od dekad ścieżkami, gdzie...

8/10/2019

Uważny, obecny i skuteczny, czyli mindfulness lidera

Nie masz chwili wytchnienia. Nadmiar obowiązków, presja, pośpiech, konflikty, zmiany, oczekiwania,...