11/04/2016

Rozwój pracownika prosto z katalogu

Coraz więcej firm tworzy dla swoich pracowników katalog działań rozwojowych. Jest to dokument porządkujący wszelkie formy rozwoju rekomendowane pracownikom – zarówno szkolenia, jak i działania realizowane wewnątrz firmy, a także działania realizowane samodzielnie przez pracownika.

Taki dokument stanowi "ściągawkę" dla menedżerów zawsze, gdy trzeba zaplanować rozwój pracownika. Ułatwia przeprowadzenie oceny okresowej, a także pozwala na ujednolicenie zasad rozwoju pracowników w różnych działach czy oddziałach firmy.

Częstym bodźcem do opracowania katalogu działań rozwojowych jest wdrożenie opartej na kompetencjach oceny okresowej pracowników. Zdarza się, że gdy ocena jest dokonywana po raz pierwszy, wielu kierowników pozostawia rubrykę "działania rozwojowe" pustą, lub wpisuje do niej enigmatyczne hasła w rodzaju "szkolenie z kompetencji". Uporządkowanie szkoleń i innych działań rozwojowych w spójny katalog ma stanowić antidotum na takie sytuacje - dzięki temu mgliste pojęcie "rozwój pracownika" nabiera konkretnych, zrozumiałych dla przeciętnego pracownika kształtów.

Czy prosta tabelka to już "katalog"?

Określenie "katalog" w kontekście porządkowania działań rozwojowych bywa używane nieco na wyrost. Katalog działań rozwojowych jest przekrojowym zestawieniem szkoleń i innych działań, uporządkowanych według rozmaitych kluczy - np. według poszczególnych grup stanowisk, obszarów tematycznych, stopnia obowiązkowości (szkolenia obligatoryjne, zalecane, dodatkowe, itp.) lub formy działań (szkolenia, coaching, programy talentowe, projekty, itd.). Najprostszy przykład wykorzystania katalogu działań rozwojowych wygląda następująco: pracownik podczas oceny okresowej wspólnie z przełożonym określa, jaką wiedzę/umiejętności/postawy ma rozwijać w kolejnym okresie. Następnie, posługując się katalogiem, wspólnie wybierają z niego optymalny zestaw działań.

Tyle w teorii. W praktyce dość często dąży się do maksymalnego uproszczenia katalogu działań rozwojowych. Menedżerowie HR często obawiają się, że zbyt obszerny katalog nie spotka się z przychylną reakcją użytkowników ("tych działań jest za dużo i niczego nie mogę znaleźć!"), a jego opracowanie będzie bardzo pracochłonne. Najmniejszy "katalog", jaki widziałem, składał się z... tabelki zawierającej 6 tematów szkoleń oraz ich kosztu od osoby.

Trudno odmówić prostoty takiemu rozwiązaniu, jednak jego użyteczność jest niewielka. Po pierwsze - brakuje w nim działań innych niż szkolenia. To błąd, gdyż sugeruje pracownikom, że doskonalenie umiejętności musi koniecznie wiązać się z udziałem w szkoleniu. Pomija się cały szereg działań równie użytecznych, a przy tym tańszych (np. mentoring, wymiana doświadczeń, udział w projektach). Po drugie - katalog działań rozwojowych powinien dawać możliwość wyboru działań pod kątem określonych obszarów kompetencyjnych. Przykładowo - jeśli pracownik ma rozwijać umiejętność negocjacji, z katalogu powinno wynikać, które z działań są do tego odpowiednie. Po trzecie - katalog powinien dawać możliwość wyboru działań odpowiednich dla danego typu stanowisk (np. sprzedawcy, pracownicy produkcji). Po czwarte - powinien być na tyle obszerny, aby prawie nigdy nie było konieczności sięgania po działania spoza katalogu (np. jeśli na pięć różnych form wymiany doświadczeń stosowanych w firmie ujmiemy w katalogu tylko jedną, będzie on mało użyteczny).

Szkolenia rozwijające kompetencje

Jeśli w firmie istnieje obowiązujący model kompetencji, częstą praktyką jest określanie, które kompetencje rozwija się dzięki każdemu z działań rozwojowych. Powinno to upraszczać proces wyboru optymalnych działań. Przykładowo, jeśli z oceny okresowej wynika, że pracownik ma rozwijać kompetencje: współpraca i nastawienie na wynik, wówczas poszukiwanie odpowiednich działań rozwojowych należy ograniczyć do tych dwóch kompetencji.

Tyle w teorii. W praktyce częstym problemem są działania, których nie da się jednoznacznie przypisać do danej kompetencji. Przykładowo - uczestnicząc w interdyscyplinarnym projekcie, pracownik może rozwijać umiejętność komunikacji, współpracy, kreatywność, świadomość biznesową, wiedzę o zarządzaniu projektami oraz wiele innych obszarów. W efekcie zdarza się, że niemal każde działanie rozwija niemal wszystkie kompetencje. Taki katalog nie ułatwia pracownikom wyboru optymalnych działań. Zdarza się też, że większość działań przypisuje się tylko do jednej kompetencji (np. wiedza merytoryczna), co również znacznie pogarsza przejrzystość katalogu.

Ostatnio kilkakrotnie spotkaliśmy się z jeszcze inną praktyką: dla każdej z firmowych kompetencji tworzy się szkolenie, które będzie tę kompetencję rozwijać. W założeniu - pomysł genialnie prosty. Należy jednak pamiętać, że nie każdą kompetencję można skutecznie rozwijać poprzez szkolenia. Można to zrobić w przypadku umiejętności komunikacji czy organizacji pracy, jednak trudno jest przeprowadzić skuteczne szkolenie z takich obszarów jak zaangażowanie, inicjatywa czy identyfikacja z firmą. Tworzenie na siłę szkoleń do każdej kompetencji korzystnie wygląda "na papierze", jednak w praktyce niekoniecznie zdaje egzamin.

Katalog na każdym biurku

Ważną kwestią jest również dostępność katalogu działań rozwojowych dla pracowników. Idealna sytuacja to taka, w której katalog bywa traktowany jak książka kucharska: jest zawsze pod ręką, a pracownik zagląda do niego, gdy tylko staje przed nowym wyzwaniem i szuka "przepisu" na sukces. Tyle w teorii. W praktyce w wielu firmach pracownik styka się z katalogiem działań rozwojowych raz w roku - przy ocenie okresowej. Zdarza się, że problemem jest jego dostępność - np. gdy stanowi on jedynie załącznik do formularza oceny.

Coraz częstszą praktyką jest udostępnianie katalogu w firmowym intranecie. Jednak samo "wrzucenie w intranet" nie spowoduje, że pracownicy będą do katalogu działań rozwojowych zaglądać częściej. Dobrą praktyką jest regularne przypominanie pracownikom o istnieniu katalogu, zachęcanie, aby do niego zajrzeli także w trakcie roku. Pretekstem może być dodanie nowych, ciekawych pozycji, lub np. informacja o ostatnich miejscach dostępnych na popularnym szkoleniu.

Pamiętajmy jednak, że nawet najbardziej przystępnie opracowany i najlepiej promowany katalog działań rozwojowych może zyskać akceptację pracowników tylko wtedy, gdy będzie regularnie aktualizowany i uzupełniany.

 

Bartosz Skierkowski - Konsultant Grupy ODiTK

 

 

Autor artykułu
BARTOSZ SKIERKOWSKI
15/03/2024

Dobrostan pracowników – jak go wzmacniać?

W dzisiejszym dynamicznym środowisku biznesowym sukces organizacji nie zależy tylko od efektywności...

12/02/2024

Sztuczna inteligencja w produkcji – czego się spodziewać? Co już się dzieje?

Jestem wielkim entuzjastą sztucznej inteligencji (AI). Ogromne wrażenie robi na mnie szybki rozwój...

24/10/2023

Cisza – negocjacyjne złoto

Ostatni kwartał roku to czas wzmożonych negocjacji. Wydajemy budżety, walczymy o budżety, umowy,...

25/09/2023

Przepis na wypalenie zawodowe

Karolina, menadżerka dużego zespołu, jadąc jak co dzień do pracy, tym razem płakała. Zawsze...

30/08/2023

Have fun! – jak czerpać radość z codziennej pracy

Czy wiesz, jak czerpać radość z codziennych czynności i jak zarażać nią nawet największych...

31/07/2023

Poczucie szczęścia u pracowników – droga do budowania odpowiedzialności w zespole

Powiem to wprost – jeżeli chcesz mieć odpowiedzialnych ludzi, musisz zadbać o ich poczucie...

3/07/2023

Data storytelling – jak opowiadać o danych?

Współcześni inżynierowie i menadżerowie to nie tylko osoby zarządzające procesami, projektami czy...

12/06/2023

Talenty i mocne strony - podejście na nowe czasy

W 2018 roku Instytut Gallupa przeprowadził badania, z których wynika, że ludzie mający okazję...

22/05/2023

Jak znaleźć gen innowacji u inżyniera?

Jak odróżnić inżyniera, który będzie żyłą złota dla firmy ze względu na swoje pomysły, od innego,...

5/04/2023

Czy szukanie sensu w pracy ma sens? I co z tym wspólnego ma retencja Talentów.

Pozyskiwanie Talentów z rynku pracy jest nie lada wyzwaniem, ale ich retencja w organizacji jest...

21/03/2023

Menadżer Coachem – czyli jak prowadzić pracownika w świecie BANI

Coaching menadżerski, temat znany od dawna, dziś przeżywa swój renesans. Dlaczego? Bo żyjemy w...

14/02/2023

Nie jestem szefem - po co mi marka osobista w Internecie?

Z marką osobistą jest jak z pogodą - zawsze jakaś jest. Nie każdemu będzie to odpowiadać! Nawet...

31/01/2023

TRIZ w rozwiązywaniu problemów na produkcji – „butelkowe” case study

Prowadząc szkolenia i praktyczne warsztaty z technik rozwiązywania problemów narzędziami TRIZ,...

7/12/2022

Dlaczego nie chcemy mówić o mobbingu?

Eskalujący konflikt, mobbing, dyskryminacja i molestowanie są ukrytą zmorą niejednej organizacji....

21/11/2022

Relaunch zespołu – nowe otwarcie dla efektywności

Choć wiele firm w ostatnich miesiącach podjęło decyzję o częściowym lub pełnym powrocie do biur,...

8/11/2022

Gry, które rozwijają ludzi i integrują zespół!

Wyobraź sobie stację badawczą zlokalizowaną na dnie oceanu. To podwodne laboratorium jest też domem...

17/10/2022

Quiet quitting – wyzwanie dla menedżera

Praca na „pół gwizdka”, „mi to lotto”, „co ubijesz, to ujedziesz”, „jak zarobić, żeby się nie...

19/09/2022

Mądre usprawnienia, które dostarczają wartość biznesową

Przypomnij sobie sytuację, kiedy musiałeś rozwiązać jakiś problem, np. naprawić coś, co się zepsuło.

10/08/2022

Czy wiesz, jak naładować swój osobisty powerbank?

Czy znasz to uczucie, gdy w zasadzie dbasz o siebie, jednak coraz częściej boli Cię głowa,...

4/07/2022

Rozwój menedżerów - trendy vs potrzeby

Jakie działania rozwojowe otrzymali menedżerowie w Twojej organizacji w 2022 roku? Jaki rozwój im...

20/06/2022

Rodzic ze spokojem w pracy – Pozytywna Dyscyplina w praktyce

Głośne dyskusje i słynne słowo „ZARAZ”. Foch i trzaskanie drzwiami. Posiłek, który ciągnie się...

23/05/2022

Jeśli pracownik umie, ale nie chce – jak wzmacniać motywację i zaangażowanie?

Poznaj Roberta. Pracuje w firmie od dłuższego czasu. Świetnie radzi sobie ze wszystkimi, nawet...

17/05/2022

Kiedy pracownik nie umie, ale chce – przywództwo sytuacyjne w świeżej odsłonie

Ewa rozpoczyna pracę na produkcji. Porusza się po firmie i przydzielonych zadaniach jak we mgle....

11/04/2022

Gorące, klimatyczne okazje biznesowe

W biznesie rzadko jakiś trend jest tak jednoznaczny i długoterminowy jak aktualna fala zmian...

14/03/2022

Od inżynierii produktu do inżynierii wartości – Value Engineering

Projektowanie produktów i usług powinno być wyraźnie połączone z potrzebami ich odbiorców. Czy tak...

14/02/2022

Trendy w rozwoju menadżerów

Ostatnie dwa lata zmieniły krajobraz naszych biur i sposób pracy. Model pracy hybrydowej zostanie z...

17/01/2022

Społeczności – organizacyjny potencjał synergii i transferu wiedzy

W nowej rzeczywistości każda organizacja potrzebuje nie tylko przetrwać kryzysowy czas, ale...

13/12/2021

Nie ma dymu bez ognia i zespołu bez zaufania - jak budować bezpieczeństwo psychiczne

„Nie ma zespołu bez zaufania” jak twierdzi Paul Santagata (Head of Industry w Google). Twierdzenie...

22/11/2021

Innowacje w czasie katastrofy klimatycznej

Potrzeba nam dziś rewolucyjnych, dysruptywnych innowacji - tysięcy nakładających się większych i...

4/10/2021

Docenianie - bo żeby docenić…. trzeba cenić

Jak to jest, że 80% badanych Polaków uważa, że warto doceniać, chciałoby być docenianym częściej i...

20/09/2021

Jaką wartość mają wartości w Twojej organizacji?

Jeśli przed pandemią - choć z trzaskiem - dźwigaliśmy braki w kulturze komunikacji czy współpracy w...

7/09/2021

CONTROLLER 5.0 - Controlling Leaders of To(morrow)Day

VUCA Times, globalizacja, Big Data, automatyzacja, robotyzacja, zamiana towarów w usługi, zwinne i...

30/08/2021

Na szerokie wody mnie weź – onboarding w zdalnym wydaniu

Nie zawsze łatwa decyzja o odejściu z poprzedniej firmy, nowe środowisko i zadania, a to wszystko w...

30/07/2021

Klimatyczny wstrząs dla biznesu - „Fit for 55”

Trudno nie dostrzegać symptomów zmian klimatu. Nie tylko zarządzający, ale też pracownicy firm na...

9/07/2021

Trening silnej woli latem (i nie tylko) – to możliwe!

Siła woli to pojęcie, o którym słyszy się stosunkowo często. Zazdrościmy jej tym, którzy ją mają....

21/06/2021

Inspiracja i pragmatyzm – program rozwojowy dla menadżerów w modelu 70:20:10 (case study)

Najbardziej lubię się uczyć na przykładach. Jest w nich dużo inspiracji, ale i lekcji o tym, co...

7/06/2021

Eksperymentowanie - Agile Mindset od kuchni

Zarządzanie w środowisku, w którym nie zachodziły częste zmiany, było relatywnie łatwe. Gdy jest...

24/05/2021

Jaka piękna katastrofa – lekcje płynące z Misji Apollo 13

Wszyscy wiemy, że warto uczyć się na sukcesach. A ja, tak jak bohater filmu Ridleya Scotta „Dobry...

10/05/2021

Nowe potrzeby to nowe benefity – jak zapewnić pracownikom wsparcie psychologiczne

Nowe potrzeby pracowników wymagają świeżego spojrzenia na benefity.