14.10.2014

W samo Południe – bariery realizacji celu w procesie nawigacyjnym N.E.W.S.

2 października 2002 roku samoloty linii lotniczej Swissair nie opuściły swoich hangarów. Pasażerowie zostali z bezwartościowymi biletami w dłoniach. Gotówki na kontach nie starczyło, by wypełnić baki samolotów paliwem.

Przepływ pieniędzy się zatrzymał. Firma z 70-letnią tradycją stała się bankrutem. Trudności w firmie, które doprowadziły do takiego zakończenia zaczęły się dużo wcześniej. Z różnych powodów nie zostały zauważone, a przynajmniej nie mówiło się o nich głośno. Iluzja wielkości i niezniszczalności trwała prawie do końca towarzysząc upadkowi, niczym muzyka na tonącym Titanicu. Patrząc z dzisiejszej perspektywy, wspierając się wiedzą (jaką daje proces nawigacyjny N.E.W.S.) o zarządzaniu organizacjami i zespołem możemy powiedzieć, że przy podejmowaniu strategicznych decyzji nikt nie spojrzał na Południe. Chciano wierzyć, że bariery i trudności nie istnieją.

Historia linii lotniczych Swissair podawana jest, jako sztandarowy przykład tak zwanego myślenia grupowego. Myślenie grupowe ma miejsce w sytuacji,  gdy tak bardzo skupiamy się na sukcesie (który jest jedyną dopuszczalną opcją), że zapominamy o możliwych barierach, które mogą ten sukces uniemożliwić. W organizacjach takie zaklinanie rzeczywistości staje się częścią kultury i wyraża się w przekonaniu, że zwycięstwo jest jedyną opcją.  Szkoleni przeze mnie pracownicy jednej z firm ubrali to w humorystyczne stwierdzenie: "U nas nowy projekt jest wielkim sukcesem już w momencie ogłoszenia, że będzie realizowany - reszta to tylko formalności". Prawdziwe kłopoty zaczynają się, gdy ludzie przestają się z tego śmiać, a zaczynają na poważnie dzielić się na tych, którzy są z nami i tych, którzy są przeciwko nam. Ci, którzy są z nami, to ci, którzy się zgadzają, którzy nie mówią o problemach, nie zauważają ograniczeń. Reszta jest przeciwko nam. Konsekwencje takiej kultury organizacyjnej są takie, że każdy - kto chce pracować bezkonfliktowo (a czasem po prostu zachować pracę) - musi przestać myśleć o ograniczeniach i barierach, albo przestać o nich mówić. W konsekwencji ludzie i cała firma przestają te bariery zauważać.

Amerykański filozof George Berkeley zastanawiał się, czy upadające w lesie drzewo wyda dźwięk, jeśli nie będzie w pobliżu nikogo, kto mógłby je usłyszeć. Berkeley z pewnością doceniłby wysiłki wielu współczesnych liderów, zespołów i całych organizacji, którzy empirycznie sprawdzają tezę, że problemy nie istnieją, jeśli o nich nie mówimy. Góra lodowa, w którą uderzył Titanic raczej nie przejmowała się czy ktoś w nią wierzył, czy nie. Po prostu tam była.

Proces nawigacyjny N.E.W.S. to kompas, który pozwala nawigować bezpiecznie do celu i omijać góry lodowe bez udawania, że ich tam nie ma. W pierwszym artykule omawialiśmy kwestie Północne - związane z wyznaczaniem strategicznego kierunku działania. W drugim - kwestie Wschodnie - związane z budowaniem zaangażowania zespołu w realizację ustalonego kierunku strategicznego. Dzisiejsza, Południowa rozmowa dotyczy barier.

N.E.W.S. wskazuje na dwa główne typy barier, które uniemożliwiają osiągnięcie celu: bariery zewnętrzne i wewnętrzne. Te pierwsze to fizyczne trudności, wąskie gardła, braki zasobów, wiedzy i umiejętności, ograniczenia prawne i inne czynniki występujące w otoczeniu, które utrudniają realizację celów. Bariery wewnętrzne to przekonania w naszych głowach, które powodują, że realizacja czegoś przyjdzie nam łatwiej, albo trudniej. Ograniczenia w rozwoju firmy mogą wynikać zarówno z jednych, jak i drugich.

Proces nawigacyjny N.E.W.S. proponuje zespołom i organizacjom przyjrzenie się jak wygląda ich Południe. Na Południu są bariery i ograniczenia. Na Południu są wątpliwości. N.E.W.S. proponuje jednak coś więcej - konkretne kroki i narzędzia pracy z tymi barierami. Pracując na Południu tworzymy plan zarządzania ryzykiem, przyglądamy się różnym przekonaniom. Trudności w firmie w równym stopniu mogą wynikać z fizycznych trudności w otoczeniu, jak i z przekonań, jakie mają członkowie zespołu czy całej organizacji. O ile bariery zewnętrzne istnieją niezależnie od tego czy w nie wierzymy, czy nie - to magia naszych przekonań polega na tym, że wpływają na nasze realne działania. Henry Ford powiedział: "Jeśli sądzisz, że potrafisz, to masz rację, a jeśli sądzisz, że nie potrafisz, to też masz rację". Eksplorując Południe w procesie N.E.W.S. pracujemy zarówno z "twardymi" barierami zewnętrznymi, jak i "miękkimi" barierami wewnętrznymi.

Jednym z praktycznych narzędzi, którymi posługujemy się na Południu są "baby steps" - małe, dziecięce kroki. Swą nazwę zawdzięczają sposobowi uczenia się dziecka, które dokonując przełomowych, rewolucyjnych zmian w swoich umiejętnościach robi to drobnymi, niezauważalnymi z codziennej perspektywy etapami. Na przykład ucząc się chodzić każdego dnia trochę inaczej raczkuje, klęka, siedzi. Eksperymentuje ze swoim ciałem, robi jedną małą rzecz inaczej. Aż pewnego dnia po prostu wstaje. W procesie nawigacyjnym N.E.W.S. podobnie pracujemy z barierami. Doświadczenie pokazuje, że nagłe wprowadzanie zmian na drodze rewolucji rodzi nasz bunt. Efekty uzyskane metodą drobnych zmian w zachowaniach i nawykach przychodzą zaś naturalnie.

W maju 2001 roku, na kilka miesięcy przed bankructwem, firma Swissair świętowała swoje 70-te urodziny. W przekazywanych informacjach wskazywała, że "wyniki finansowe są tak słabe, że teraz może być tylko lepiej". Nie było. Zapomniano o Południu.

Na koniec mam do Ciebie prośbę.

Skrzyżuj ręce na piersiach, w słynnym z mowy ciała geście "zamknięcia". A teraz rozplącz ręce i skrzyżuj je jeszcze raz, tylko odwrotnie.

Zajęło to trochę czasu, choć wydawało się banalne, prawda? Nawet tak drobna zmiana potrafi być zaskakująco trudna, jeśli tylko to, co zmieniamy jest naszym nawykiem. W liniach Swissair nawykiem było niemówienie o problemach. W procesie nawigacyjnym N.E.W.S. jesteśmy świadomi tych mechanizmów. Stosowane w czasie warsztatów narzędzia stanowią skuteczną odpowiedź na pytanie jak pracować z barierami zarówno zewnętrznymi, jak i wewnętrznymi.

Zapraszam Cię do przeczytania kolejnego artykułu dotyczącego Zachodu. W kompasie N.E.W.S. Zachód to plan dojścia na wyznaczoną wcześniej Północ, w sposób zgodny z określonymi na Wschodzie wartościami i przy uwzględnieniu barier zlokalizowanych na Południu.

 

Michał Grzesik - Konsultant Grupy ODiTK

 

 

Materiały powiązane:

 

 

 

05.11.2018

Relacje – cichy zabójca sprzedaży?

Od kilku lat w procesach sprzedażowych kładzie się nacisk na budowanie relacji z klientem. Kierunek...

[więcej]
29.10.2018

Zmiany i nowości w wytycznych i certyfikacji IPMA

Najnowsza wersja „Wytycznych Kompetencji Indywidualnych w Zarządzaniu Projektami, Programami i...

[więcej]
15.10.2018

Planowanie programu rozwojowego – z kim i o czym rozmawiać

Fakt: Programy rozwojowe często nie osiągają założonych rezultatów.

[więcej]
01.10.2018

Grywalizacja – let's talk about fun

Super poważny zawodowy świat zmienia oblicze. Domaga się świeżości, lekkości i funu. Millenialsi,...

[więcej]
03.09.2018

Czego menadżer może się nauczyć od psa?

Zespoły mogły się już uczyć od dzikich gęsi. Sprawdzonym trenerem okazał się też koń. Mnie...

[więcej]
20.08.2018

Kto decyduje o wdrożeniu strategii organizacji - duży i mały obrazek

Typowy obrazek z polskich organizacji: zarząd wypracowuje strategię, a następnie zaprasza...

[więcej]
06.08.2018

Zator ogłoszony, czyli BIM w zamówieniach publicznych już w Polsce

Wyobraźmy sobie taką sytuację. Długo oczekiwana inwestycja w centrum miasta. Przebudowa, która...

[więcej]
23.07.2018

Kultura narodowa w biznesowej globalnej wiosce – czy nadal ma znaczenie?

Dlaczego w Arabii Saudyjskiej manekiny sklepowe nie mają głów?

[więcej]
09.07.2018

Związki zawodowe – czy pojawią się w każdej firmie?

Na początku czerwca 2018 r. sejm przyjął ustawę, która zasadniczo zmienia przepisy regulujące...

[więcej]
18.06.2018

Programy rozwojowe i model 70:20:10 – historia z happy endem?

Odnoszę wrażenie, iż wszyscy zgadzamy się, że model 70:20:10 powinien stanowić kręgosłup programów...

[więcej]
21.05.2018

Etyczna sprzedaż w branży ubezpieczeniowej – poszukiwanie jednorożca?

„Czy da się wyżyć w sprzedaży, nie oszukując?” – takim pytaniem zaskoczył mnie kilka dni temu...

[więcej]
07.05.2018

Mentoring – nie zaczynaj od ogona

Nie mogę wyjść z zaskoczenia, gdy w kolejnej organizacji, która uruchamia mentoring, stykam się z...

[więcej]
23.04.2018

BIM Manager – praca szuka człowieka

BIM (Building Information Modeling) - ten skrót od 2 lat jest niesłychanie „modny” w branży...

[więcej]
09.04.2018

To coach or not to coach – coaching menadżerski w ujęciu MAC

Certyfikowani coachowie i związane z tym specjalizacje mnożą się jak grzyby po deszczu. Dostępny...

[więcej]
05.03.2018

Wszystko zaczyna się od empatii – Design Thinking

Irytujesz się, kiedy podczas dyskusji pada stwierdzenie: „Spróbuj wejść w moje buty”? Jeżeli to...

[więcej]
19.02.2018

Nowy rok, nowe cele – strategia a procesy i pracownicy

Początek roku to dla wielu organizacji ogłoszenie nowych kierunków i celów strategicznych będących...

[więcej]
05.02.2018

Sposób na przełom w innowacjach

Co robić, gdy wszystkie nisko wiszące owoce zostały już zebrane? W życiu – wiadomo – zwykle trzeba...

[więcej]
29.01.2018

Microlearning – panaceum na oporny mózg

Kto nie chciałby uczyć się szybciej, łatwiej, efektywniej? Niestety mózg często stawia nam czynny...

[więcej]
15.01.2018

Różnorodność w zespole boli i leczy

Z różnorodnością spotykamy się coraz częściej. Dotyczy ona już nie tylko płci czy pokolenia, ale...

[więcej]
18.12.2017

Co było i co będzie – trendy w HR 2017-2018

Rok 2017 dobiega końca. To czas podsumowań tego, co się udało, co zrobiliśmy, ale też moment, w...

[więcej]
04.12.2017

Building Information Modeling (BIM) – nowy wymiar branży budowlanej

Branża budowlana to stale rosnące wymagania w obszarze tworzenia nowej infrastruktury oraz nowych...

[więcej]
20.11.2017

O systemie antymobbingowym i antydyskryminacyjnym w działaniu - reagowanie i monitorowanie

Efektywny system antydyskryminacyjny i antymobbingowy opiera się na trzech filarach:...

[więcej]
06.11.2017

Etykieta biznesu czyli o kulturze budowania relacji

Co jakiś czas, w różnych sytuacjach, mamy okazję obserwować zachowania osób pełniących ważne...

[więcej]
23.10.2017

Kultura feedbacku - o sile informacji zwrotnej

O sile informacji zwrotnej korygującej dane mi było przekonać się w pewne czerwcowe przedpołudnie...

[więcej]
06.10.2017

TRIZ - fakty i mity

Każdy menadżer staje przed wyzwaniami przez duże „W”, w których nie ma mowy o prostej poprawie...

[więcej]
15.09.2017

Wymagania w projektach zwinnych – działasz Agile czy tylko o tym mówisz

„Działamy teraz Agile” to częsta deklaracja, którą potem szybko i boleśnie weryfikuje codzienność.

[więcej]
04.09.2017

E-learning – pięć filarów sukcesu

Apetyt polskich firm i urzędów na e-learning rośnie. Niestety próby jego wykorzystania często...

[więcej]
20.08.2017

Ewolucja w sprzedaży – przystosuj się albo zgiń

Świat się zmienia. W każdej dowolnie wybranej dziedzinie, wiedza i zasób informacji podwajają się...

[więcej]
31.07.2017

Zdawać czy nie zdawać - certyfikacja project management

Zapytałam Justynę, certyfikowaną Project Manager oraz moją bliską przyjaciółkę, czy wiedza, którą...

[więcej]
17.07.2017

O pracy płytkiej i głębokiej

„Tak to można szatkować kapustę” – powiedziała moja współpracowniczka, gdy w związku ze spóźnieniem...

[więcej]
03.07.2017

HR bez procesów – w tym szaleństwie jest metoda

HR jest zwyczajowo postrzegany jako dział, który „wspiera organizację”, „zaspokaja potrzeby...

[więcej]
26.06.2017

AGILE – zwinny sposób na projekt nie tylko dla IT

Złośliwi mówią, że gdyby na książce kucharskiej napisać Agile, to jej sprzedaż by wzrosła. Fakty są...

[więcej]
05.06.2017

Na co masz apetyt? BUY IN dla inicjatyw HR

Przypomnij sobie ostatnią sytuację, gdy byłeś wilczo głodny. Wszystko, co czujesz, to: chcę jeść!...

[więcej]
22.05.2017

Chwila prawdy dla systemu antymobbingowego i antydyskryminacyjnego

W pewnej organizacji do działu HR wpłynęła anonimowa skarga dotycząca molestowania seksualnego,...

[więcej]
09.05.2017

Wyróżnij się - standardy obsługi klienta z pomysłem

„Dzień dobry, dzień dobry wiewiórki i bobry” – tym zdaniem zostałam powitana na pokładzie samolotu...

[więcej]
03.04.2017

Tech-trendy i symplifikacja, czyli jak rozwijać Millenialsów

Na polskim rynku pracy obecnie funkcjonują dwa główne pokolenia: X oraz Millenialsi (pokolenie Y)....

[więcej]
20.03.2017

Zarządzanie przez cele (MBO) dla menadżera

System zarządzania przez cele, opisany przez Petera Drucker’a w książce: „Praktyka zarządzania”,...

[więcej]
07.03.2017

Uzupełnianie kompetencji w projekcie zwinnym

Nikt nie ma już wątpliwości. Cokolwiek by się nie działo Murphy zadziała. Projekt zaawansowany....

[więcej]
06.02.2017

Sposób na "syndrom szczupaka"

Termin „syndrom szczupaka” pochodzi od eksperymentu przeprowadzonego przez niemieckiego zoologa...

[więcej]
17.01.2017

Utrzymanie koncentracji – jak pomóc sobie w realizacji zadań

Jak długo jesteś w stanie skoncentrować się na jednym zadaniu bez rozpraszania się i przerywania?

[więcej]